ANKEBUT

Menopoz cinsel yaşamın sonu değil!

Toplumun genelinde cinsel sorunları yok sayma eğilimi hakim. Yapılan araştırmalar, kadınların menopoz döneminde de yaşadıkları cinsel sorunları hekime söylemeye çekindiklerini ortaya koyuyor.

Menopoz kadınların hayatlarında önemli değişimlerin yaşandığı kritik bir dönem. Her ne kadar uzmanlar bu dönemin çocukluk, ergenlik ya da yaşlılık gibi yaşamın normal bir dönemi olduğunu söylese de, kadınların büyük çoğunluğu bu dönemi farklı sorunlar yaşa***** geçirmek durumunda kalıyor. Menopozda östrojen hormonunun azalması sonrasında hem yapısal hem de psikolojik olarak birtakım değişimler ve sorunlar kendini gösteriyor. Bu durum, kadınların hayat kalitelerini bozduğu gibi bazı yaşamsal risklerin de ortaya çıkmasına neden oluyor. Başta ateş basması nöbetleri gibi klasik yakınmalar olmak üzere, dönemin getirdiği ruhsal değişimler, psikolojik sorunlar ve cinsel yaşama ait problemleri içeren yaşam kalitesindeki azalma, günümüzde hormon tedavisinin temel amaçlarından birisini oluşturmaktadır.

Bir diğer açıdan, toplumun büyük kısmında cinsellikle ilgili sorunların ya yok sayılması tercih ediliyor, ya da hekime söylemekten çekinildiği için tedavide geç kalınıyor. Bu durumun menopoz döneminde de değişmediği görülüyor. Nitekim yapılan araştırmalar, kadınların menopoz döneminde yaşadıkları cinsel sorunları hekime söylemeye çekindiklerini ortaya çıkarıyor. Aslında bu konuda yaşanan ikinci bir sorun ise, hekimlerin de kadınlara cinsel sorunlarını sorma oranlarının düşük olması. Hem kadınlar yansıtamıyor, hem de hekimler sorgulayamıyor, dolayısıyla bu problemler çözülemeden altta kalıyor ve farklı sorunlar için zemin hazırlıyor.

Menopoz döneminde kadının yaşam kalitesini değerlendirmek için cinsel yaşantısının sorgulanmasının mutlak olduğunun altını çizen Acıbadem Hastanesi Bakırköy Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. Hakan Seyisoğlu, bu dönemde yaşanan gerek hormonal gerekse psikolojik değişimlerin cinsel fonksiyon üzerine negatif etki yarattığını anlatıyor.

ORGANİK NEDENLER

Östrojen hormonundaki azalma, genital bölgelerde atrofi adı verilen doku incelmelerinin ortaya çıkmasına neden oluyor. Bu durum kadınlarda vajinal kuruluk hissi, yanma ve akıntı gibi belirtilerle kendini gösteriyor. Vajinanın çevresini örten epitel inceliyor, vajina elastikiyeti azalıyor ve hassasiyeti artıyor. Dolayısıyla birliktelik sırasında ağrı ve acıma hissi, yani disparoni adı verilen ağrılı cinsel ilişkiler ortaya çıkıyor. Yaşanan tüm bu sorunlar kadını cinsel yaşamdan uzaklaştırabiliyor ya da cinsel ilişkinin istemli bir şekilde azalmasına neden oluyor. Bu durum dolaylı olarak kadının eşi ile arasında cinsel açıdan sorunlar yaşamasına yol açabiliyor. Östrojen dışında, kadınlarda karşı cinsel karşı ilgiyi sağlayan ve libidoyu güçlendiren erkeklik hormonu androjenlerin azalmasına bağlı olarak da bir takım sorunlar ortaya çıkabiliyor. Androjenler, psikolojik açıdan iyilik hali sağladıkları ve cinsellik açısından da santral etkileri bulundukları için, bunlardaki azalma düşünsel olarak karşı cinse olan ilginin azalmasına neden olabiliyor. Özellikle yumurtalıkları alınarak menopoza giren genç kadınlarda bu durum daha da belirgin oluyor.

Prof. Dr. Seyisoğlu, tüm kadınların bu sorunları yaşayacağı gibi kesin bir kuralın olmadığına dikkat çekiyor. Yapılan araştırmalara göre menopoza giren kadınların yüzde 50’sinden fazlasında az ya da çok bu tür problemlerin bulunduğunu söyleyen Prof. Seyisoğlu, ancak geri kalan bölümde bu sorunların ne kadar etkin olabildiğini ya da şiddetinin ne olduğunu tam olarak bilemediklerini belirtiyor.

PSİKOLOJİK SORUNLAR

Menopoz döneminde yaşanan psikolojik sorunların temelinde kadının bu döneme bakış açısı önemli rol oynuyor. Kadının bu dönemi doğurganlığın sonu, yaşlanmanın başlangıcı gibi algılaması, ya da tam tersi yaşamın normal bir evresi olarak kabul etmesine bağlı değişik ölçülerde psikolojik yansımalar gözlenebiliyor. Psikolojik değişimlerin cinsel fonksiyonu doğrudan ya da dolaylı yoldan etkileyebileceğini söyleyen Prof. Seyisoğlu, menopoza bağlı psikolojik yapıdaki genel bir kaybın belirli ölçülerde cinselliğe yansıdığını anlatıyor.

Araştırmalara göre Türk kadınlarının yüzde 60-70’inin yaşadıkları bu sorunları eşleriyle paylaştığını gösterdiğini söyleyen Prof. Seyisoğlu, bunu son derece olumlu bir davranış olarak nitelendiriyor. Bugün menopoz döneminde ortaya çıkan ve yaşam kalitesi üzerinde olumsuz etkiler yaratan sorunların çözümünde dünyada hormon tedavisi yaklaşımı sözkonusu. Kadının östrojen almasını engelleyecek bir durumu yoksa, tedaviye başlanıyor ve düzenli aralıklar ile takip edilerek sürdürülüyor. Tedavide uygulanacak ilacın tipi, veriliş yolu, dozu ve süresi gibi özelliklerin tamamen kişiye özel olarak hekim tarafından belirlenmesi gerekiyor. Prof. Dr. Seyisoğlu hormon tedavisinin parametrelerine ilişkin şu bilgileri veriyor"Eğer kadının yaşam kalitesi parametreleri tümüyle bozulmuşsa ya da diğer sistemlerde olumlu bir etki elde etmek amaçlanıyorsa o zaman sistemik tedavi uygulanıyor. Ama sorun sadece genital sistemdeki atrofi ise, yani vajinada kuruluk varsa sistemik tedavi yerine, lokal olarak östrojen içeren vajinal tablet, jel ya da kremler tercih ediliyor. Yumurtalıkların alınması gibi kadında belirgin androjen kaybını ortaya çıkarak bir durum olduğunda ise östrojenle birlikte doğrudan androjen ya da androjen etkili bir tedavi gerekebiliyor." Özellikle menopoz döneminde kadınların yaşadığı yapısal sorunlarla birlikte ağır cinsel ve psikolojik problemler de gözleniyorsa kadın doğumun yanı sıra psikiyatri, geriatri, üroloji gibi dalların da katıldığı çok branşlı, multidisipliner kombine tedaviye ihtiyaç duyuluyor. Prof. Seyisoğlu, kadınların menopoz dönemini yaşamın bir evresi olarak kabul etmelerinin birçok sorunu baştan çözebileceğini belirterek, "Yaşın ve menopozun getirdiği risk artışı konusunda bilinçli olup, hormon tedavisi uygulansın ya da uygulanmasın, kontrol amaçlı olarak mutlaka belirli aralıklarla hekime gidilmeli" diyor.

Allah'ın yakınından dostlar edinenlerin durumu, kendine ev edinen örümceğin durumu gibidir. halbuki evlerin de en çürüğü şüphesiz örümcek yuvasıdır. Ah keşke bilselerdi!

ANKEBUT 41